thịt chó nướng và lợn guinea

posted by h.mt

image         image

Thịt chó nướng: Cách đây ít lâu, nhà xuất bản AlphaBooks hợp tác với Trung tâm Trí tuệ Việt Nam VICC cùng biên dịch và xuất bản cuốn sách “Naked Economics” (Kinh tế học trần truồng, Charles Wheelan, Hà Nội, 2008). Có lẽ vì lý do marketing cuốn sách có tên mới  tiếng Việt là “Đô la hay lá nho”.

image

Cuốn sách nói chung (đươc) dịch tốt. Tuy vậy, khi vén chiếc lá nho lên, người ta cũng thấy lấp ló “trái chuối nhỏ” như dưới đây:

“Có một giả định rất thuyết phục khác củng cố cho toàn bộ quan điểm kinh tế học: các đơn vị kinh doanh _từ một tay bán thịt chó nướng đến một tập đoàn đa quốc gia, đều cố gắng tối đa hóa lợi nhuận. (pp 46-47).

Dịch giả Thanh Hương và Bích Ngọc có lúc bất ý hoặc có lẽ một trong hai cô chưa bao giờ ăn hotdog1 (một thứ xúc xích kẹp trong bánh mì, ăn nóng hoặc, qua phiên bản Việt nam, bánh xốp trứng kẹp phô mai, xúc xích). Cái món thịt chó nướng trên kia quả là một sự tưởng tượng thuần túy !

Lợn Guinea: Lợn Guinea được nói đến trong cuốn sách “Viêm khớp-Gout và Loãng xương” của bác sĩ NGUYỄN PHAN THÙY, do nhà xuất bản Văn hóa Thông tin (Hà Nội, 2008). Cuốn sách không nói Bác sĩ NPT công tác ở đâu, có học hay hành nghề y bao nhiêu năm; nhưng trong tình hình xuất bản ngày nay, người đọc cũng có thể thông cảm, miễn sao dịch phẩm mang lại những kiến thức bổ ích thì cũng quý.

Ở trang 64 của cuốn sách, độc giả có thể đọc thấy :

“Tiến sĩ Virginia Krauss và cộng sự đến từ đại học Duke, Bắc Carolina (Mỹ) đã theo dõi tiến triển của bệnh viêm khớp mãn tính trên một số con lợn guinea ..

Người dịch có vẻ chưa bao giờ nhìn thấy con lợn này, nên ông hy vọng người đọc sẽ tự tìm hiểu tại sao những nhà nghiên cứu lại thí nghiệm trên loài lợn hiếm hoi này. Khổ nỗi guinea pig2 chính là con chuột lang, (tiếng Pháp: cobaye; sujet d’experiene) một loài thú gặm nhấm, tròn ú dễ thương, mà trẻ con thường  nuôi chơi trong nhà. Chuimageột lang, không trắng toàn thân như chuột bạch, mà có nhiều mảng khác màu, cũng được dùng làm động vật thử nghiệm các dược phẩm mới. Trong đoạn văn trên  các nhà nghiên cứu đang theo dõi các bệnh nhân tham gia chương trình thử nghiệm dược phẩm (một dự án nghiên cứu phương pháp điều trị), những bệnh nhân tình nguyện này cũng gọi (trong cách nói thân mật)  là guinea pigs, là đối tượng tham gia thử nghiệm *

Việc dịch luôn đòi hỏi người ta phải bỏ công tra cứu khi thấy còn mơ hồ về một từ vựng hay thuật ngữ chuyên môn. Không thể đoán mò mà phóng bút.

Ông Phạm Văn Thiều, một dịch giả tài hoa, người chuyển ngữ rât thành công nhiều tác phẩm thiên văn và vũ trụ học trứ danh của Giáo sư Trịnh Xuân Thuận, có một quy tắc rất bình dị:

“Khi tôi đọc thấy một câu có vẻ kỳ kỳ, tôi luôn ngờ vực và kiểm tra lại”.

Mong sao những người làm công việc dịch luôn phát hiện được cái “kỳ kỳ” trước khi nó trở thành quá “cục cục”. Làm được việc đó là dịch giả biết tôn trọng người đọc, và cũng là tôn trọng chính mình.

 

THAM KHẢO:

(1) hotdog

image

(2) guinea pig

image

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s