Is Thanh the man?

 
Jan 26th 2013 | HANOI |From the print edition

Ông Thanh có phải là cứu tinh

 
A scandal-ridden party lashes out at dissent and tries to tackle corruption

EARLIER this month Vietnam’s courts handed out (đưa ra) long jail sentences (bản án tù nhiều năm) to 14 young democracy activists and bloggers accused, on the flimsiest of evidence (dựa trên những bằng chứng hết sức mơ hồ), of subverting the state (lật đổ chính quyền). Even by the sorry standards of the country’s Communist Party of Vietnam (CPV) rulers this marked a new low of pitiless, disproportionate repression. Their main transgression seems to have been nothing more belligerent than to attend a training session in Bangkok run by a banned political party.

The CPV might have meant the show trial as a sign of political strength, to intimidate any opposition, but most Vietnamese read the event more cynically—as an act of desperation by an increasingly paranoid party. Despite the economic progress brought by a quarter-century of reform and relative openness, the CPV risks losing the moral authority it needs to rule.

Since the press is utterly under the government’s control, the crackdown on dissent is largely directed at the internet. At one point Vietnam was estimated to have at least 2m blogs—mostly chatting about innocuous “lifestyle” themes, but with a significant number covering sensitive social, economic and political issues in ways the party did not like. The crackdown has increased in ferocity over the past two years, apparently in direct proportion to the country’s mounting litany of problems. In terms of internet freedom, Vietnam now ranks near the bottom of global league tables, just above China and Iran. In a region of fast-changing reform, notably in Myanmar, Vietnam more than ever looks like a political dinosaur—and one heading in the wrong direction, too.

The main reason for the CPV’s defensiveness is its mismanagement of the economy. Only five years ago the country was lauded as the new Asian tiger, notching up record growth rates. Yet now the old structural problems of a largely unreformed socialist economic system have caught up with it—producing, in quick succession, rising inflation, a falling currency, deeply indebted banks and tumbling economic growth, down to a modest 5% or so last year. Everyone, even the Communist leaders, agrees that the main culprits are the state-owned enterprises (SOEs) through which the party tries to manage the economy in traditional socialist style. They account for about 40% of the nation’s output yet are poorly managed, wasteful and uncompetitive. In 2011 one of the biggest SOEs, the shipbuilder Vinashin, nearly collapsed altogether.

More damagingly, however, the SOEs’ operations appear to be sullied by corruption, and that has undermined the authority of a party founded by the ascetic Ho Chi Minh. The senior managers are all political appointees. Often the SOEs seem to be run mainly for the benefit of party members, many of whom are now very rich. Last year was a terrible one for the reputation of SOEs and the CPV alike, with several instances of executives fleeing abroad or going to jail. Corruption has long been systemic. A report by the Vietnam Chamber of Commerce and Industry last year found that 50% of businessmen admitted to bribing officials in order to win contracts. The real proportion is probably higher.

Just as there has been a lot of talk about how to reform the SOEs, so there has been plenty of discussion about how to tackle corruption—but little action. At last, however, the party has acted, but in typical fashion. Rather than force resignations or sackings, which would undermine the party’s claims to infallibility, it has sent for one of its own to sort the mess out.

The man riding to the rescue is Nguyen Ba Thanh, the 59-year-old party boss of Danang, the country’s third-largest city. He has just been appointed head of a powerful new party body, the Central Internal Affairs Commission, with a brief to reduce graft. Mr Thanh will arrive in Hanoi with a reputation for charisma and blunt, plain-speaking effectiveness. He carries the hopes of reformers that he can reproduce this at the national level.

He will have his work cut out. He is walking straight into a bitter power struggle between, on the one hand, the prime minister, Nguyen Tan Dung, and, on the other, the president, Truong Tan Sang, along with the CPV’s general-secretary, Nguyen Phu Trong. Mr Dung’s reputation has been tarnished by the fiasco at Vinashin and other scandals; he was said to be close to several Vinashin executives and also to a banker, Nguyen Duc Kien, who was arrested last August for alleged “economic violations”. Mr Dung only narrowly held on to his job. The arrival of Mr Thanh appears intended to clip his wings yet further. Mr Dung is counter-attacking, however. A government agency issued an unusual report this month attacking mismanagement and corruption in Danang on Mr Thanh’s watch.

For such ructions at the top to become public is another symptom of strains within the political system in Vietnam. Meanwhile, public anger and frustration with the party are growing, though not as yet to revolutionary levels. Nonetheless, confrontations with authority, for instance over government land grabs, may well now turn violent. In all likelihood Mr Thanh’s brief will allow him only to tinker with the current system. More profound change will have to wait, or come against the party’s wishes.

From the print edition: Asia

 

Một đảng đang chịu lắm tai tiếng đang cố trấn áp những người bất đồng chính kiến và đối phó với nạn tham nhũng.

Mới tháng rồi, các tòa án Việt Nam đã đưa ra những bản án tù nhiều năm đối với 14 bloggơ và thanh niên đấu tranh vì dân chủ, căn cứ trên những bằng chứng hết sức mơ hồ về tội lật đổ chính quyền. Thậm chí bằng cái tiêu chuẩn vô lý của chính quyền đảng cộng sản, thì đây cũng cho rõ là một sự đàn áp tàn nhẫn và quá mức

Cái gọi là tội lỗi của họ chẵng có “chống đối” gì hơn là việc tham dự một khóa huấn luyện ở Băng cốc do một đảng chính trị bị cấm hoạt động  {của người Việt} đứng ra tổ chức.

Đảng có thể muốn lấy phiên tòa để phô diễn quyền lực chính trị; làm cho những ai đối lập phải run sợ. Nhưng ngày nay không ít người dân Việt Nam đọc thấy sự việc qua cách nhìn trần trụi: cách đối phó tuyệt vọng của  một đảng quyền lực đang ngày càng bị hoang tưởng. Mặc dù đã có những phát triển kinh tế sau gần 25 năm đổi mới và cởi mở tương đối, đảng cộng sản đang có nguy cơ mất dần cái uy tín đạo đức cần thiết để làm người lãnh đạo.

Vì  báo chí  đã  được nhà nước kiểm soát hoàn toàn; sự đàn áp đối với người bất đồng chủ yếu nhằm vào lĩnh vực internet. Từng có thời điểm Việt Nam có đến 2 triệu người dùng.

 

Bất chấp những phát triển về kinh tế, thông qua một số cải cách và mở cửa trong một phần tư thế kỷ qua, Đảng Cộng sản Việt Nam đang đối mặt với nguy cơ mất đi tiêu chuẩn đạo đức cần thiết để lãnh đạo,” tạp chí này viết.

Theo số liệu mà tờ báo của Anh dẫn ra, vào một thời điểm nhất định, Việt Nam có ít nhất hai triệu blog, phần lớn để tán gẫu xung quanh chủ đề “phong cách sống”.

Tuy nhiên cũng theo tạp chí này, “một số lượng lớn (các blog) lại nói về những vấn đề ‘nhạy cảm’ của xã hội, kinh tế và chính trị mà đảng không thích”, điều khiến “những cuộc đàn áp giới bất đồng chính kiến chủ yếu nhằm vào Internet.”

“Cuộc đàn áp ngày càng trở nên gia tăng về mức độ tàn bạo trong hai năm qua,” bài viết nhận xét.

“Về tự do Internet, Việt Nam hiện xếp gần cuối bảng xếp hạng toàn cầu, chỉ trên mỗi Trung Quốc và Iran.”

Điều này được The Economist cho là điều khiến Việt Nam đang ngày càng đi ngược lại xu hướng phát triển của khu vực:

“Trong một khu vực đang chứng kiến những cải cách nhanh chóng, cụ thể là Miến Điện, Việt Nam, hơn bao giờ hết, đang nhìn giống như một con khủng long chính trị đang đi ngược chiều.”

Sai phạm trong quản lý

Lý do gì dẫn đến sự lo ngại quá mức của đảng cầm quyền?

Bài viết cho rằng đó là do các sai phạm trong quản lý kinh tế:

“Chỉ 5 năm trước, đất nước này được ca ngợi là con hổ Châu Á, với mức tăng trưởng cao kỷ lục”


“Vậy mà lúc này, những các vấn đề bắt nguồn từ cấu trúc cũ kỹ của một nền kinh tế xã hội chủ nghĩa, vốn phần lớn vẫn chưa được cải cách, đã làm mất đi điều đó.”

Các vấn đề này đã dẫn đến một nền kinh tế hiện tại, với “lạm phát tăng, tiền mất giá, các ngân hàng ngập nợ và tăng trưởng kinh tế suy giảm xuống mức khiêm tốn 5% trong năm ngoái.”

Thủ phạm chính, theo The Economist, là các doanh nghiệp Nhà nước, thành phần chịu trách nhiệm cho khoảng 40% sản lượng kinh tế của đất nước nhưng lại “được quản lý lỏng lẻo, phí phạm và không có khả năng cạnh tranh” mà cao trào là sự sụp đổ của tập đoàn đóng tàu Vinashin năm 2011.

“Điều gây thiệt hại nặng hơn cả, đó là việc các hoạt động của doanh nghiệp Nhà nước bị tham nhũng làm cho nhơ nhuốc,” bài viết nhận xét.

“Những quản lý cấp cao đều là những người được bổ nhiệm từ bộ máy chính trị. Doanh nghiệp Nhà nước thường xuyên hoạt động vì quyền lợi của các Đảng viên, nhiều người trong số họ giờ đây rất giàu có.”

Tờ tạp chí cho rằng tham nhũng ở Việt Nam đã “mang tính hệ thống”, dẫn chứng lấy số liệu từ Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam rằng hơn 50% doanh nghiệp thừa nhận phải đưa hối lộ để giành hợp đồng và số liệu năm nay có thể sẽ còn cao hơn.

Cứu tinh Nguyễn Bá Thanh?


Tạp chí của Anh nói ông Thanh đang bước vào cuộc tranh chấp quyền lực giữa các lãnh đạo cấp cao của Đảng

Trong bối cảnh chính quyền đang ngày càng đánh mất lòng tin từ người dân bởi sự đổ vỡ của nền kinh tế, chính phủ Việt Nam đang cố gắng tìm một lối ra.

Tuy nhiên, thay vì việc ép từ chức hay bãi nhiệm, điều mà The Economist cho rằng “có thể có ảnh hưởng xấu đến hình ảnh đoàn kết”, đảng cầm quyền lại chọn một người trong số họ để giải quyết vấn đề.


“Người xuất hiện để giải cứu đó là ông Nguyễn Bá Thanh, lãnh đạo 59 tuổi của Đà Nẵng, thành phố lớn thứ Ba nước này.”

Ngày 28/12 năm ngoái, Bộ Chính trị đã bổ nhiệm ông vào vị trí Trưởng Ban nội chính, cơ quan quyền lực được tái thiết lập qua Hội nghị Trung ương 5.

Dưới góc nhìn của tờ tạp chí của Anh, ông Thanh là một người “có uy tín, nói năng thẳng thừng, làm việc hiệu quả,” điều mà những người lãnh đạo hy vọng ông có thể “làm lan ra trên tầm quốc gia.”

Tuy nhiên hành trình trước mắt ông Thanh không phải là đơn giản.

Bài viết cho rằng ông này đang “bước thẳng vào giữa cuộc tranh đấu quyền lực gay gắt, với một bên là thủ tướng đương nhiệm, ông Nguyễn Tấn Dũng, một bên là Chủ tịch nước Trương Tấn Sang và Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng.”

Cũng theo bài viết, ông Dũng “đã chịu nhiều tai tiếng vì bê bối Vinashin và quan hệ với các nhóm ngân hàng, trong đó có ông Nguyễn Đức Kiên, người bị bắt hồi tháng Tám năm ngoái với cáo buộc “sai phạm trong quản lý kinh tế.”

Những điều trên khiến ông này ‘giữ được việc của mình trong gang tấc’.

Và cũng là điều khiến ông ‘ra sức phản công’.

Một trong những đòn tấn công mới nhất nhằm vào ông Thanh, theo The Economist, đó là vụ Thanh tra chính phủ “bất ngờ công bố bản báo cáo trong đó cáo buộc quản lý yếu kém tại Đà Nẵng, thành phố vốn hiện tại vẫn nằm dưới quyền chỉ đạo của ông Thanh.”

“Khi những cuộc đấu tranh nội bộ ở cấp cao như vậy diễn ra trước mắt công luận, thì đó rõ ràng là dấu hiệu khủng hoảng của hệ thống chính trị Việt Nam,” The Economist nhận xét.

“Trong lúc đó, sự giận dữ và thất vọng của người dân đối với đảng cầm quyền đang ngày càng gia tăng, mặc dù chưa đủ cao đến mức dẫn đến một cuộc cách mạng.”

“Tuy nhiên, các cuộc đối đầu khác với phía chính quyền, ví dụ như cưỡng đoạt đất đai, có thể sẽ trở thành những cuộc xung đột bạo lực.”

Trong bối cảnh hiện tại, ông Nguyễn Bá Thanh sẽ chỉ chỉnh sửa được vài lỗi hệ thống mà không thể có tác động lớn hơn:

“Ông Thanh có thể chỉ là là người gọi giũa chút ít với hệ thống chính trị hiện nay. Những thay đổi sâu sắc hơn sẽ phải chờ đợi, hoặc nếu có xảy ra thì cũng là trái ý của Đảng,” tạp chí kết luận.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s